Suliffimmi piorsarsimatsutsimik paasininneq

 - sulisunut pikkorissarneq nutaaq, sulifilinnut piorsarsimatsutsikkut asigiinngitsunut

Tunuliaqutaq anguniagarlu
Ilisimalerusuppiuk qanoq ittarnersoq inuit piorsarsimatsutsikkut assigiinngitsut suleqatigiikkaangata? Kiisalu paatsooqatigiinnginnissaq atornerorusuppiuk?

Angeruit Niuernermik Ilinniarfimmi pikkorissarneq suliffimmi piorsarsimatsutsimik paasininneq pisariaqartitsimassavat.

Ukiuni makkunani pisariaqartinneqarleraluttuinnarsimavoq suliffimmi piorsarsimatsusikkut paasininneq. Ullumikkut aamma Nunatsinni tamanna atuuppoq, ullut tamaasa kalaallit qallunaallu suleqatigiittarput piorsarsimatsutsikkut assigiikkatik.

Suleqatitta suleqatigiinnitsinni annermik pisariaqartippaat piorsarsimatsutikkut paaseqatigiinnissavut. Tassani pineqarpoq, qanoq inuit allanik piorsatsimatsutsillit paasisinnaaneripput, qanoq attaveqarfigisinnaaneripput. Piorsarsimatsutsit akimorlugit attaveqarneq paatsoornermik pikkajuttarpoq.

Taamaattumik ullumikkut pingaaruteqarluinnarpoq suliffimmi piorsarsimatsutsimik paasininneq, sulineq pissanngorsarniarlugu inuit akornanni piorsarsimatsutsikkut assigiinngitsunik.

Pikkorissarnermi suliffimmi piorsarsimatsutsimik paasininneq qitiutipparput siammasissumik piorsarsimatsutsimik isiginninneq, piorsarsimatsutikkut assigiinngitsutsit, ikinnerussuseqartut kiisalu taakku isiginneriaatsit atorsinnaavarput siammasissumik paasininnermik taamattuttaaq pallimasumik inuttut piorsarsimatsutsikkut naapitaqarneq kalaallisut attuumassusilimmik.

Pikkorissarnerup suliffimmi piorsarsimatsutsimik paasininnerup siunertarivaa pikkorissartut sakkussaqalerniassammata sumiissusersiornissaminni inuiaqatigiinni piorsarsimatsutsikkut assigiinngeqisunik kiisalu takusinnaalerlugu asigiinngissuseq ingerlaarnerusoq akerlianiunngitsoq. Tungaviusumik ataqatigiissitsineq imaappoq…                                                   Ataqatigiinnerulersinnaavugut avissaaqqanitsinninngaaniit…

Eqimattat anguniarneqartut
Suliffimmi piorsarsimatsutsimik paasininneq pillugu pikkorissarneq kikkunnilluunniit soqutigineqarsinnaavoq, piorsarsimatsusikkut assigiinngeqisunik suliffeqarluni, taamatuttaaq piorsarsimassuseq pillugu sulisunik kiisalu piorsarsimassusermik soqutiginnittunik.

Pikkorissarnerup imaa:
”Beijing-imiit København-imut sivisuumik qumuttuitsukkut angalaniarlerputit. Ulluni qulini tullinnguuttunik qumuttuitsunik ilaasut inaanneeqatissannik angalaqatissanik saqqummiussiffigi-neqarputit. Taakkunannga pingasut angalaqatiginerusutatit toqqassavatit, kiisalu pingasut angalaqatigerusunngisatit aamma toqqassallugit. Toqqammavilersuruk sooq taamatut toqqaasimanerit”,

Assersuutit ilaat ataaseq taamaattoq siumorneqarsinnaavoq akunnatoorutaarsinnaasut ilaat Niuernermik Ilinniarfimmi pikkorissassutigineqarsinnasoq Suliffimmi piorsarsimatsutsimik paasininneq.

Soorunami ajunngitsumik ajortumilluunniit iluarsiissummik peqanngilaq; sungiusarnermik pingaarnerpaatinneqarpoq oqallinneq kiisalu aqqusaarneqartut ingerlatitassavut, kiisalu isiginneriaatsimik inissiinermik nakkasiisoqassaaq.

Suliffimmi piorsarsimatsutsimik paasininnermi pikkorissarnerup makkuninngattaaq ilisimasaqartilissavaatit:

• Piorsarsimassuseq: Piorsarsimassuseq sunaana – kiisalu uanga piorsarsimassusera sunaava

• Piorsarsimassusermik naapinneq: Piorsarsimatsutsit assigiinngitsut naapikkaangata assersuutitut qanoq pisimasoqartarpa.

• Sooruna: Suna tunuliaqutigineqartarpa uagut qanoq iliortarnitsinni (assigiiaartumik iliorneq, ersarissaanerit, inuttut ataasiakkaajussuseq, piorsarsimatsutsikkut tupatsitaaneq kiisalu uanga nammineq piorsatsimatsutsikkut paasininnera)

• Piorsarsimassutsikkut paasininneq uangalu suliffiga: suna piumasaqaatigineqarpa piorsarsimatsutsikkut assigiinngitsunik suliffeqassalluni (kalaallit qallunaallu suleqatigalugit)

• Piorsatsimassutsutikkut ilisimasat: qanoq piorsarsimatsutsikkut ilisimanninneq ikiortigalugu atortullu ajornanngitsut atorlugit ajunngitsumik kiisalu pissarsiffiulluartumik piorsarsimatsutsikkut naapinneq pisinnaavarput; aamma qanoq ilillugu periarfissat atortuarsinnaavarput piorsarsimatsutsikkut assigiinngitsunik sulineq.

Ilinniartitseriaaseq
Pikkorissarneq oqallissaarinermik ingerlanneqassaaq

Sivisussusissaa
Lektionit 16/ullut marluk

Ilinniartitsisoq
Per Thomsen (qallunaatut)